Köpek aşı takvimi genel olarak şöyle ilerler. Karma aşı serisi 6–8 haftalıkken başlar. Kuduz aşısı 3 aylıktan itibaren yapılır. İlk seriden sonra rapeller yıllık aralıklarla sürer. Kesin tarihleri köpeğin yaşı, daha önce yapılan aşılar ve yaşadığı ortam belirler. Bu planı yazılı hale getirecek kişi veteriner hekiminizdir.
Aşağıdaki bilgiler yol haritası niteliğindedir. Aşı markası, ürünün prospektüsü ve köpeğin sağlık durumu zamanlamayı değiştirebilir.
Köpek aşı takvimi bir bakışta
| Dönem | Genellikle ne yapılır? | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| 6–8 haftalık | İlk karma aşı | Anne sütünden gelen bağışıklık aşının etkisini sınırlayabilir. Bu yüzden tek doz yetmez. |
| Sonraki haftalar | Karma aşı dozları birkaç hafta arayla tekrarlanır | Serinin son dozu çoğu yavruda 16 haftalık ya da daha büyükken verilir. |
| 3 ay ve sonrası | İlk kuduz aşısı | İlk dozdan sonra rapel zamanı, üretici başka bir süre belirtmediyse 21 gündür. |
| İlk serinin ardından | Karma aşı rapeli | Veteriner hekiminiz tarihi belirler. Genellikle ilk yıl içinde yapılır. |
| Yetişkin köpek | Yıllık kuduz, karma ve gerekirse bronşin | Aşı karnesindeki tarihler güncel kalmalıdır. |
Yavru köpek aşıları: ilk dört ay
Veteriner hekimler genellikle 6–8 haftalıkken başlayan bir aşı serisi önerir. Serinin son aşısı çoğu yavruda 16 haftalık ya da daha büyükken yapılır. Dozların birden fazla olmasının nedeni basit. Anne sütüyle geçen bağışıklık, yavrunun aşıya verdiği yanıtı engelleyebilir. Bu koruma zamanla azalır ve aşının devreye girdiği an her yavruda farklıdır. Seri, bu geçiş dönemini kapatmak için aralıklı verilir.
Karma aşı, birkaç bulaşıcı hastalığa karşı tek enjeksiyonda koruma sağlar. Parvovirüs bu gruptaki en tehlikeli hastalıklardan biridir. Risk özellikle 6–20 haftalık yavrularda ve aşı serisini tamamlamamış köpeklerde yüksektir. Bazı karma aşı ürünleri leptospira bileşeni de içerir. Hangisinin uygun olduğuna yaşadığınız bölge ve köpeğinizin yaşam tarzına bakılarak veteriner hekiminiz karar verir.
Seri bitene kadar şunlara dikkat edin:
- Tanımadığınız köpeklerin sık gezdiği yerlerden uzak durun. Park, sokak ve ortak bahçeler bu gruba girer.
- Yavrunuzun hangi ortamlarda ve ne zaman sosyalleşebileceğini veteriner hekiminize sorun.
- Kusma, ishal, iştahsızlık veya belirgin halsizlik görürseniz beklemeden kliniğe gidin.
- Her aşıdan sonra tarihi, aşı etiketini ve veteriner hekimin imzasını karneye işletin.
Kuduz aşısı: yasal çerçeve ve zamanlama
Kuduz aşısı, takvimin tek yasal zorunluluğu olan kalemidir. Kuduz Hastalığından Korunma ve Kuduz Hastalığı ile Mücadele Yönetmeliği’ne göre üç aydan büyük köpek ve kedi sahipleri hayvanlarını yılda bir kez aşılatmakla yükümlüdür. İlk aşıdan sonra rapel, üretici aksini belirtmedikçe 21 gün sonra yapılır. Sonraki yıllarda üretici farklı bir süre öngörmediyse aşı yılda bir tekrarlanır.
Mikroçip ve kayıt konusu da aşıyla birlikte düşünülmelidir. Sahipli köpeklerin kimliklendirilmesi, kuduz aşısı başta olmak üzere aşı geçmişinin elektronik ortamda tutulmasını da sağlar. Kuduz aşısı başta olmak üzere hayvanın tüm aşılarının kayıt altına alınması amaçlanır. Aşı yaptırırken çip numaranızın karnede ve kayıtta doğru yazıldığından emin olun.
Köpeğiniz yurt dışına gidecekse kurallar ayrıca işler. Hedef ülkeye göre mikroçip sırası, titre testi ve bekleme süreleri değişir. Yola çıkmadan önce il tarım ve orman müdürlüğünden ve veteriner hekiminizden güncel koşulları öğrenin.
Yetişkin köpeklerde yıllık rapel
İlk seri tamamlandıktan sonra köpeğin bağışıklığını korumak için rapel aşıları devam eder. Kuduz için yıllık tekrar yönetmelikle belirlenmiştir. Karma aşıda aralık aşı ürününe ve veteriner hekimin değerlendirmesine göre değişir. Uluslararası kaynaklarda yetişkinlerde rapel aralığı bir ila üç yıl arasında anılır. Türkiye’de uygulama çoğunlukla yıllık takvimle yürür. Sizin için hangisinin uygun olduğu, köpeğin yaşına ve yaşam koşullarına göre veteriner hekim tarafından belirlenir.
Pratik bir yöntem, tüm yıllık aşıları tek bir ay etrafında toplamaktır. Telefonunuza yıllık bir hatırlatma kurun. Aşı tarihini kaçırmak sizi düzenli bakım sürecinden koparır. Gecikme olduğunda yeni bir seri mi gerektiği, tek dozun yeterli olup olmadığı aşı türüne ve gecikme süresine bağlıdır. Bu kararı veteriner hekiminiz verir.
Yaşlı köpeklerde ve kronik rahatsızlığı olanlarda aşı planı daha dikkatli kurulur. İlaç kullanan ya da tedavi gören köpeğiniz varsa aşıdan önce bunu klinikte mutlaka belirtin.
Bronşin ve yaşam tarzına bağlı aşılar
Bronşin, halk arasında kennel cough diye bilinen bulaşıcı solunum yolu hastalığına yönelik aşıdır. Köpeklerin bir arada bulunduğu ortamlarda bulaş riski artar. Bu yüzden kreş, otel, eğitim grubu, bakım salonu ve kalabalık parklar gibi yerlere giden köpekler için çoğu işletme bu aşıyı ister. Aşının zamanlaması ve rapel aralığı aşı türüne göre değişir. Klinik, hangi uygulamanın size uygun olduğunu söyler.
Yaşam tarzına bağlı diğer aşılar için de aynı mantık geçerlidir. Köpeğiniz ormanlık alanlarda, çiftlikte, kalabalık sosyal ortamlarda ya da sık seyahatte vakit geçiriyorsa karma ve kuduz dışındaki seçenekleri veteriner hekiminizle konuşun. Köpeğinizin bu hayatı yaşayıp yaşamayacağını siz bilirsiniz. Hangi aşının gerçekten gerekli olduğuna ise hekim karar verir.
Aşı gününe hazırlık ve sonrası
Aşıdan önce parazit tedavisi ve destekleyici uygulamalara veteriner hekim karar verir. Köpeğiniz iç ve dış parazit uygulaması için gününe yaklaşmışsa bunu muayene sırasında söyleyin. Böylece iki uygulamanın sırası birlikte planlanabilir.
- Muayeneye eski aşı karnesini, varsa çip numarasını ve ilaç bilgilerini götürün.
- Köpeğinizin son günlerdeki iştahını, dışkısını ve davranışını anlatın. Hasta bir köpeğe aşı yapılıp yapılmayacağına hekim karar verir.
- Aşıdan sonra köpeğinizi yorucu oyun ve yolculuktan uzak tutun. Gün içinde yakından izleyin.
- Önceki aşılarda tepki görüldüyse bunu klinikte mutlaka söyleyin.
- Aşıdan sonra yüzde şişme, nefes almada zorlanma, tekrarlayan kusma ya da uzayan halsizlik görürseniz hemen veteriner hekiminize başvurun.
Bağışıklığın oluşması zaman alır. Köpeğiniz kalabalık bir ortama girecekse aşıyı son güne bırakmayın. Konaklama ya da kreş öncesi aşı yaptırmayı planlıyorsanız, ne kadar süre önce yapılması gerektiğini veteriner hekiminize sorun.
Konaklama öncesi aşı karnesi kontrol listesi
Çoğu kreş ve otel, köpeğin aşı karnesini kabul şartı olarak ister. Biz de Neşeli Pet Otel’de köpekleri kabul ederken şu belgeleri kontrol ediyoruz: kuduz ve karma aşının son 12 ay içinde yapılmış olması, ayrıca köpeklerde bronşin aşısı. Bunlara son 30 gün içinde uygulanmış iç ve dış parazit uygulaması ile mikroçip ve kimlik bilgileri eklenir. Aşı karnesinin güncel olması gerekir. Rezervasyon yapmadan önce karneyi tarih tarih kontrol edin.
- Kuduz, karma ve bronşin tarihlerine bakın. Hiçbiri 12 ayı aşmamış olmalı.
- Her aşının karnede etiketi, tarihi ve veteriner hekimin kaşesi ya da imzası olduğundan emin olun.
- Parazit uygulamasının son 30 gün içinde yapıldığını gösteren kaydı hazırlayın.
- Çip numarasının karnedeki ve kayıttaki bilgiyle uyuştuğunu kontrol edin.
- Aşı tarihi konaklama sırasında dolacaksa rapeli önceden yaptırın.
İlk kez otele bırakacaksanız tüm hazırlık sürecini köpeği ilk kez otele bırakma rehberimizde adım adım bulabilirsiniz. Gündüz bakımı düşünüyorsanız köpek kreşi yazımız hangi köpeklerin buraya uygun olduğunu anlatıyor. Kedisi de olan hane için kedilerde aşı takvimi ayrı bir plan izler.
6 aydan küçük yavrularda durum farklıdır. Bu yavrular, veteriner onayı ve 24 saat gözetim planıyla özel olarak değerlendirilir. Yavrunuzun aşı serisi sürüyorsa önce veteriner hekiminizden yazılı görüş alın, ardından bizimle iletişime geçin.
Aşı karnesi hazırsa İstanbul köpek oteli için rezervasyon formunu doldurabilir ya da 0 541 342 06 14 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz. Giriş-çıkış saatlerimiz hafta içi 08:00–20:00, hafta sonu 09:00–20:00’dir. Kabul şartlarıyla ilgili sorularınızı rezervasyon öncesinde e-posta ile de iletebilirsiniz: bilgi@neselipetotel.com.tr.
Sıkça Sorulan Sorular
Yavru köpeğin ilk aşısı kaç haftalıkken yapılır?
Çoğu yavruda ilk karma aşı 6–8 haftalıkken yapılır. Sonraki dozlar birkaç hafta arayla verilir ve seri genellikle 16 haftalık ya da daha büyükken tamamlanır. Doğru zamanı yavrunun durumuna göre veteriner hekim belirler.
Kuduz aşısı köpekler için zorunlu mu?
Evet. Yönetmeliğe göre üç aydan büyük köpeklerin yılda bir kez kuduza karşı aşılanması gerekir. Aşı kaydı karnede ve kimlik sisteminde tutulur. Aşıyı geciktirirseniz idari yaptırımla karşılaşabilirsiniz.
Aşı tarihini kaçırırsam her şeye baştan mı başlanır?
Her zaman değil. Gecikmenin süresine, aşının türüne ve köpeğin önceki aşı geçmişine göre tek doz da yeterli olabilir, yeni seri de gerekebilir. Karneyi kliniğe götürün, hekim planı yeniden yapsın.
Bronşin aşısı her köpeğe gerekli mi?
Çoğu köpek için zorunlu bir aşı değildir. Ancak kreş, otel ve kalabalık parklar gibi köpeklerin bir arada bulunduğu ortamlarda bulaş riski artar. Bu yüzden birçok işletme bu aşıyı ister. Köpeğinizin yaşam tarzına göre hekiminize danışın.
Aşı karnemi kaybettim, ne yapmalıyım?
Aşıları yaptıran kliniğe başvurun. Klinik kayıtları ve mikroçip bilgisi sayesinde tarihleri yeniden belgelendirebilir. Kayıt bulunamazsa hekiminiz durumu değerlendirir ve gerekirse aşıların yeniden yapılmasını önerebilir.
Aşıdan sonra köpeğimi hemen otele bırakabilir miyim?
Aşıdan sonra bağışıklığın oluşması zaman alır ve köpeğin aşı günü dinlenmesi gerekebilir. Konaklama tarihini aşıdan hemen sonraya koymayın. Uygun aralığı veteriner hekiminize sorun, aşıyı konaklamadan önce yaptırın.